TBMM Adalet Komisyonu’nda kabul edilen “12. Yargı Paketi” ile icra-iflas süreçlerinden noterlik işlemlerine, idari yargıdan dijital delil uygulamalarına, HAGB sisteminden tazminat ve faiz hesaplamalarına kadar geniş kapsamlı değişiklikler hayata geçirildi; birçok alanda yargı süreçlerinin hızlandırılması, elektronik sistemlerin güçlendirilmesi ve uygulama birliğinin sağlanması hedeflendi.

TBMM Adalet Komisyonu’nda kabul edilen ve “12. Yargı Paketi” olarak bilinen düzenleme, icra-iflas süreçlerinden noterlik işlemlerine, idari yargıdan tazminat hukukuna kadar geniş kapsamlı değişiklikler içeriyor.

İCRA VE İFLAS SÜREÇLERİNDE YENİ UYGULAMA

İcra ve İflas Kanunu’nda yapılan değişiklikle birlikte:

Mahkeme kararlarıyla hükmedilen para, vekalet ücreti ve yargılama giderleri idare tarafından gecikmeden ödenecek.
Alacaklının ödeme için idareye yazılı başvuru yapması zorunlu olacak. Başvurudan itibaren en geç 1 ay içinde ödeme yapılmazsa ilamlı icra yoluna başvurulabilecek.
Doğrudan icra takibi başlatılabilmesi için önce idareye başvuru şartı aranacak.

MİRAS YOLUYLA EDİNİLEN TAŞINMAZLARDA YENİ AÇIK ARTIRMA KURALI

Düzenlemeye göre:
Miras yoluyla edinilen ve üçüncü kişiye ait hakkın bulunmadığı taşınmazlarda satış yapılırken ilk artırma yalnızca mirasçılar arasında gerçekleştirilecek.
Bu özel artırma usulü sadece bir kez uygulanacak.

ELEKTRONİK İHALE VE TEMİNAT KURALLARINDA DEĞİŞİKLİK

Elektronik satış portalına ilişkin düzenlemelerle:

Alacaklı, belirli şartları sağlaması halinde teminat yatırmaktan muaf tutulabilecek.
Hazine de açık artırmalarda teminat göstermeyecek.
İhalede teklif sınırları muhammen bedel üzerinden yeniden tanımlandı.
İhale bedelinin ödenmemesi halinde teminatın iade edilmeyerek satış masraflarına ve alacaklara aktarılması sağlanacak.
İhaleyi kazanan ancak ödeme yapmayanlara ayrıca idari para cezası uygulanacak.

NOTERLİK İŞLEMLERİNDE DİJİTALLEŞME VE YETKİ DÜZENLEMESİ

Noterlik Kanunu’nda yapılan değişikliklerle:
Noter evraklarına mahkeme ve savcılık erişimi genişletildi.
Evrakların elektronik ortamda güvenli imza ile iletilmesi mümkün hale geldi.
Fiziksel gönderim yerine dijital aktarım esas olacak.
Bu işlemler için ek harç veya ücret alınmayacak.

DANIŞTAY VE İDARİ YARGIDA YAPISAL DEĞİŞİKLİKLER

Danıştay daire sayısının azaltılmasına yönelik süre 4 yıl uzatıldı.
Daire sayısının azaltılması sürecinde üye seçim sistemi geçici olarak değiştirildi.
İdare mahkemelerinde tek hakimle görülecek dava kapsamı genişletildi.
486 bin TL’ye kadar olan birçok idari ve vergi davası tek hakimle karara bağlanacak.

İSTİNAF VE TEMYİZ SÜREÇLERİNDE YENİ KURALLAR

Bölge idare mahkemeleri bazı durumlarda gerekçeyi değiştirerek istinafı reddedebilecek.
Bazı eksikliklerde dosya yeniden yerel mahkemeye gönderilecek.
Belirli parasal sınırların altındaki davalarda temyiz yolu kapatılabilecek.

ADLİ TIP KURUMU’NDA GÖREV SÜRESİ VE ATAMA ŞARTLARI

Adli tıp ihtisas kurulu üyeleri için uzmanlık veya doktora şartı getirildi.
Görev süresi 4 yıl ile sınırlandırıldı.
Süresi dolanlar yeni atama yapılana kadar görevde kalabilecek.

HAKİM VE SAVCI YARDIMCILARINA YENİ EĞİTİM SİSTEMİ

Anayasa ve insan hakları hukuku başta olmak üzere kapsamlı eğitim programı zorunlu hale getirildi.
Yazılı ve sözlü sınavlarda mesleki yeterlilik daha kapsamlı değerlendirilecek.
Eğitim sonuçları Türkiye Adalet Akademisi tarafından kayıt altına alınacak.

DİJİTAL DELİL VE BİLGİSAYAR İNCELEMELERİNDE YENİ USULLER

Kuvvetli şüphe halinde bilgisayar ve dijital cihazlara el konulabilecek.
Savcı kararı 24 saat içinde hakim onayına sunulacak.
Onaylanmayan dijital veriler derhal imha edilecek.
Kopyalanan veriler şüpheliye de teslim edilecek.

TAZMİNAT DAVALARINDA FAİZ HESAPLAMA DEĞİŞTİ

Destekten yoksun kalma ve iş gücü kaybı tazminatlarında faiz başlangıcı yeniden belirlendi.
Kazanç bilinen dönemde olay tarihinden, bilinmeyen dönemde ise karar tarihinden itibaren faiz işletilecek.

HUKUK MUHAKEMELERİNDE BELİRSİZ ALACAK DAVASI
KALDIRILDI

Belirsiz alacak davası uygulaması tamamen kaldırıldı.
Alacak artırımı artık yalnızca belirli usullerle yapılabilecek.
Duruşmalar arasındaki süre en fazla 3 ay olacak.

DURUŞMA VE YARGILAMA SÜRELERİNE YENİ SINIR

Duruşmalar arasındaki süre 3 ayı geçemeyecek.
Zorunlu hallerde hâkim gerekçeli olarak bu süreyi uzatabilecek.

HAGB VE YARGILAMA SÜREÇLERİNDE YENİ DÜZENLEME

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) bazı suçlarda uygulanamayacak.

Denetim süresi 5 yıl olacak.
Şartları yerine getiren sanıklar hakkında dava düşecek.
Yükümlülüklere uyulmaması halinde hüküm açıklanacak.

GENETİK VERİLER VE DİJİTAL KAYITLARIN SAKLANMASI

DNA ve genetik veriler kimliksiz şekilde özel sistemde saklanacak.
Beraat halinde kayıtlar derhal silinecek.
Diğer durumlarda en geç 20 yıl içinde imha edilecek.
Veriler sadece yargı kararıyla kullanılabilecek.

YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCISI’NA YENİ İTİRAZ YETKİSİ

Yargıtay kararlarına karşı Başsavcı 3 ay içinde Ceza Genel Kurulu’na itiraz edebilecek.
Bu yetki resen veya talep üzerine kullanılabilecek.

KAÇAK SANIK VE YARGILAMA USULÜ

Kaçak sanıklar hakkında mahkumiyet kararı verilemeyecek.
Sanık sonradan gelirse yeniden yargılama talep edebilecek.

IBAN VE HESAP PAYLAŞIMIYLA DOLANDIRICILIĞA YENİ CEZA DÜZENLEMESİ

Banka hesabını dolandırıcılık amacıyla başkasına kullandıranlara yönelik yeni düzenleme getirildi.
Bu fiillerde cezalar belirli oranda azaltılabilecek.
Etkin pişmanlık hükümleri genişletildi.

GEÇİŞ HÜKÜMLERİ

Yeni düzenlemeler, yürürlük tarihine göre geçmiş işlemlere uygulanmayacak.
Devam eden dosyalar eski mevzuata göre değerlendirilecek.

12. Yargı Paketi Yasalaştı… yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.