Samsun’un Atakum ilçesinde, 4 ay önce eşinden boşandığı ve bu nedenle bunalıma girdiği öğrenilen E.Ç. (57), yalnız yaşadığı evde pompalı tüfekle kendini vurdu.

PAYLAŞIMINI GÖREN ARKADAŞI EVİNE GİTTİ

E.Ç.’nin sosyal medya hesabından “Affettin mi beni F… ? Cenazeme lütfen gelme. Seni çok seven E. Hoşçakalın dostlarım” şeklinde paylaşım yaptığını gören bir arkadaşı eve gitti. Anahtarın kapı üzerinde bırakıldığını fark eden şahıs, bina görevlisi ile birlikte eve girdiklerinde arkadaşını hareketsiz yatarken buldu.

Olay yerine giden polis ve sağlık ekipleri, E.Ç.’nin hayatını kaybettiğini tespit etti. E.Ç.’nin cansız bedeni, otopsi için Adli Tıp Kurumu Samsun Grup Başkanlığına gönderildi.

Sosyal medyada veda paylaşımı yapıp kendini vurdu yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.

İşte Arseven’in yazısının tamamı:

Evet, soruyorum:

“Süresiz nafakada sona doğru mu?”

İhtiyat payı bırakmak zorundayım; yıllardır “süresiz nafaka adaletsizliği bitecek” deniyor ama somut adım bir türlü gelmiyor.

Umarım bu sefer gereken yapılır.

Geçtiğimiz günlerde beni bir miktar ümitlendiren gelişme üzerinde durmuştum.

Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Sayın Mehmet Uçum’un başkanlık ettiği “Aile Hukukunda Güncel Sorunlar Çalıştayı”nın en önemli konusuydu bu “Süresiz Nafaka” adaletsizliği.

Önemi ve etkinliği hepimizde bilinen Sayın Uçum, süresiz nafakanın hakkaniyetsiz bir uygulama olduğu yönündeki “algı”ya dikkat çekiyordu orada.

Biz mesajdaki vurgudan ziyade “kaynağı” dikkate alarak süresiz nafaka adaletsizliğinin giderilmesi, en azından hafifletilmesi yönünde bir adım atılma ihtimalinin arttığını vurgulamıştık konuya dair bir önceki yazımızda.

Nitekim, Ankara kulislerinde de bu konudaki “gelişmelere”, daha doğrusu “gelişme beklentilerine” dair çok şeyler söylenir oldu.

İktidarın bir “formül üzerinde” çalıştığı ifade ediliyor bu günlerde.

Üzerinde durulan nafakanın evlilik süresine bağlanması.

Kısa süreli evliliklerle uzun süreli ve daha çok da süresiz nafaka ödenmesinin önünü geçilmesini sağlayacak bir düzenleme.

Buna göre, evlilik süresi uzadıkça süresiz nafaka ödeme süresi artacak.

Mesela, 1 yıl veya daha az evli kalanlar için 2 yıl, 3 yıl evli kalanlar için 5 yıl, 5 yıl evli kalanlar için 7 yıl, 10 yıl evli kalanlar için 15 yıl gibi…

Bir de sıkça dile getirilen bir “destek” beklentisi var.

Nafakanın kesilmesinden sonra “yoksulluk” durumu halâ devam edenlere “Devlet sosyal yardımı”nın devreye girmesi…

*

Hem “adalet” hem de “siyaset” açısından son derece hassas bir konu.

İktidar Partisi, meselenin “adalet” boyutunu da, “sandığa etkisi” bakımından “siyaset” boyutunu da hesap ediyor ve edecektir mutlaka.

“Adalet” boyutu açık, ortada “haksızlık” olduğunu birçok iktidar önde geleni söyledi zaten.

Süresiz nafaka uygulamasına sadece milyonlarca erkeğin değil, milyonlarca kadının da karşı olduğunu biliyoruz.

Kadın ile erkek ayrılmaz bir bütün.

Erkeği mağdur eden bir uygulama birçok kadını da rahatsız ediyor haliyle.

Mağdur duruma düşen erkeğin anneannesi, babaannesi, annesi, kız kardeşi, halası, teyzesi, yengesi (..) var…

Bir de boşandıktan sonra evlenenler var.

Kocasının bir önceki evliliğinin “ömür boyu nafaka mahkûmiyeti” yükünü çekmek zorunda kalan hanımlar…

Onlar da rahatsız.

Umuyorum ki “adaletli” ya da en azından “ehveni şer” nitelikli bir düzenleme bu sefer, 2026 yılı bitmeden hayata geçirilir.

Biz de bu konuda daha fazla yazmak durumunda kalmayız.

EVLENMEKTEN CAYDIRAN BİR UYGULAMA: SÜRESİZ ANFAKA

Birçok gencimize “Aman aman, yarın öbürgün boşanma olur, ömür boyu nafaka mahkûmiyeti gelir, iyisi mi böyle devam!” dedirten bir uygulama, süresiz nafaka.

Çok kısa süre evli kaldığınız halde, ömür boyu “yoksulluk nafakası” ödemeye mahkûm olabiliyorsunuz…

Mahkûmun borcu nafaka alacaklısı kişi ölürse, yeniden evlenirse, yoksulluk denilen durumu ortadan kalkarsa, haysiyetsiz hayat sürdüğü ispatlanırsa ya da ölürse bitebiliyor ancak.

Bir önceki yazımızda durumu ayrıntılı olarak masaya yatırmıştık:

“Yoksulluğun ortadan kalkması” ispatlanması zor bir durum.

Alacaklı taraf kayıt dışı çalışıyor, gelirinin çoğunu saklıyorsa…

Fırıldaklar çeviriyorsa, ispatlaman neredeyse imkânsız.

“Nafakayı alan kişinin evlilik yapması” halinde de borç bitiyor ama süresiz nafakayı alanlardan bazılarının bu düzenli gelirden olmamak için resmi nikâh yapmadığı da biliniyor.

Bu durumu gösteren nice haberle karşılaşıyoruz.

Fiilen biriyle evli gibi yaşıyor, alttan alttan aynı evde kalıyor, ortak hayat kuruyor ama kâğıt üzerinde evli görünmediği için nafakayı almaya devam ediyor.

Bu durumda yapılması gereken, nikâh dışı birlikteliği tam mânâsıyla ispat etmek.

Artık dedektif mi tutarsın, ne yaparsın?

Nafaka alacaklısının “haysiyetsiz hayat sürmesi ” halinde borç kesiliyor ama…

“Haysiyetsiz hayat sürmek” ne demek?

Toplumun genel ahlak kurallarına aykırı, süreklilik arz eden bir yaşam tarzı: Örneğin fuhuş yapmak, maddeye bağımlısı olmak, küçük düşürücü davranışlarda bulunmak ağır suç işlemek…

Boşanmış bir kişinin birkaç ilişki yaşaması “haysiyetsiz hayat sürme” anlamına gelir mi?

Tartışmalı.

Bir de “özel hayatın gizliliği” denilen bir durum var.

Boşanmış olsalar bile, eski “eş”in özel hayatını (örneğin yeni ilişkisini) gizlice videoya çekmek kesinlikle suç,

– TCK 134, özel hayatın gizliliğini ihlal.

Evlilik bitmişse (hatta evliyken bile) eşlerin birbirinin mahremiyetini ihlâl etme hakkı yok.

“Delil toplamak için” diye bir mazeret kabul edilmiyor; bu, suçu meşrulaştırmıyor.

Sen delil olsun diye “kayıtları” alsan bile, hukuka aykırı yolla elde edilmiş delil (zehirli ağaç ilkesi) geçerli olmuyor.

Yani birçok durumda süresiz nafakadan kurtulmak mümkün olmuyor.

Bu durum da birçok erkeği ve kadını rahatsız ediyor.

Birçok kadını, evet…

Düşünün, asgari ücretli bir erkek boşanmış ve ikinci evliliğini yapmış ama ömür boyu nafaka borcu peşinden geliyor.

Süresiz nafakaya mahkûm olan boşanmış kişi, bir başkasıyla evlenince de o borcu her ay tıkır tıkır ödemeye devam ediyor..

Yoksa…

Sıkıntı!..

Öncelikle nafaka alacaklısı ödenmeyen nafaka için ilâmlı icra takibi başlatıyor.

Ödeme emri tebliğ edildikten sonra 7 gün içinde ödeme yapılmazsa maaşa, emekli aylığına veya mal varlığına haciz konulabiliyor…

Alacak bu yolla tahsil edilemezse, alacaklı, icra (ceza) mahkemesine şikâyette bulunabiliyor.

Şikâyet üzerine, ödenmeyen her dönem (aylık nafaka) için ayrı ayrı 3 aya kadar tazyik hapsi cezası verilebiliyor.

Bu hapis ertelenemiyor, para cezasına çevrilemiyor; sadece şikâyet edilen dönemin nafakası ödenirse tahliye olunuyor.

Birikmiş borçlar için tekrar tekrar şikâyet edilebiliyor, yani teoride birden fazla hapis riski var.

*

Süresiz nafaka meselesi “yeni mağduriyetlere” sebebiyet verilmeksizin mutlaka çözüme kavuşturulmalı özetle.

Bu işin başka yolu yok!

Süresiz nafakada sona doğru mu? Bu işin başka yolu yok! yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.

Adalet Bakanlığı ve Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı tarafından yürütülen yeni yargı reformu paketi kapsamında boşanma, nafaka, tazminat ve velayet davalarında önemli değişiklikler yapılacak. Boşanma davalarının süresi kısalırken, süresiz nafaka uygulaması sona erecek.

Adalet Bakanlığı bünyesinde oluşturulan “Aile Hukuku Değerlendirme Kurulu”, uluslararası örnekleri inceleyerek yeni reform paketini şekillendiriyor. İşte yeni düzenlemede öne çıkan başlıklar:

• Boşanma süreci hızlandırılacak
• Nafaka süresi sınırlandırılacak, süresiz nafaka kalkacak
• Aile mahkemelerindeki yargılama usulleri değişecek
• Mal paylaşımı, nafaka ve velayet davaları boşanmadan ayrı yürütülecek
• Şiddet içermeyen boşanmalarda arabuluculuk sistemi devreye girecek

Boşanma Süreci Hızlanacak, Mağduriyetler Önlenecek

Mevcut sistemde boşanma, mal paylaşımı, nafaka ve velayet davaları aynı dosya içinde görüldüğü için süreç yıllarca sürebiliyor ve taraflar için büyük bir psikolojik yük oluşturuyor. Yeni sistemde:

• Boşanma davaları hızla sonuçlandırılacak, taraflar uzun süre beklemek zorunda kalmayacak.
• Mal paylaşımı, nafaka ve velayet gibi konular ayrı davalarla ele alınacak.
• Çocukların ve tarafların uzun mahkeme süreçlerinden psikolojik olarak daha az etkilenmesi sağlanacak.

Süresiz Nafaka Kaldırılıyor!

Yıllardır tartışma konusu olan ömür boyu nafaka uygulaması sona eriyor. Yeni düzenleme ile nafaka süresine sınır getirilecek ve şu kriterler göz önünde bulundurulacak:

• Evliliğin süresi
• Kadının yaşı ve sağlık durumu
• Gelir seviyesi ve çalışma imkanı
• Çocuk olup olmadığı
• Tarafların kusur oranı

Özellikle birkaç ay veya birkaç günlük evliliklerde süresiz nafaka bağlanmayacak. Ancak çalışamayacak durumda olan, sağlık sorunları yaşayan veya yaşlı bireyler için nafaka süresi uzatılabilecek.

Aile Mahkemelerinde Arabuluculuk Sistemi Geliyor

Boşanma sürecinin daha hızlı ve etkili ilerlemesi için aile arabuluculuğu sistemi devreye alınacak. Şiddet içermeyen aile içi anlaşmazlıklarda, mahkemeye gitmeden önce arabulucular aracılığıyla çözüm aranacak.

Yeni düzenlemenin amacı:

• Boşanma süreçlerini hızlandırmak
• Nafaka konusundaki mağduriyetleri azaltmak
• Tarafların daha adil bir şekilde haklarını almasını sağlamak
• Aile mahkemelerinin iş yükünü hafifletmek

Boşanma ve nafakada yeni dönem! Süresiz nafaka kalkıyor mu? yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye’de ekonomik zorluklar, değişen toplumsal dinamikler ve aile içi uyumsuzluk gibi etkenler boşanma oranlarını yukarı çekti. 2024 yılında evlenen çift sayısı 568 bin 395 olurken, boşanmalar hız kesmeden arttı.

• Boşanma oranı yüzde 8,07 yükseldi.
• Her dört boşanmadan biri evliliğin ilk 5 yılında yaşandı.
• Boşanma sonucu 186 bin 536 çocuk velayet hakkıyla anne veya babasına teslim edildi.

Evliliğin İlk Yılları Tehlikede

Evliliklerin en kırılgan olduğu dönem ilk yıllar olmaya devam ediyor. 2024’te boşanan çiftlerin yüzde 33,7’si evliliğin ilk beş yılında ayrıldı. Evliliğin 6-10 yılı arasında boşananların oranı ise yüzde 21,3 oldu.

Boşanmanın En Yüksek ve En Düşük Olduğu İller

• En çok boşanma görülen iller: Antalya (binde 3,29), İzmir (binde 3,09), Karaman (binde 3,04).
• En az boşanma görülen iller: Hakkari (binde 0,45), Şırnak (binde 0,55), Siirt ve Muş (binde 0,60).

Yabancı Gelin ve Damatların Sayısı Artıyor

Türkiye’de yabancı uyruklularla yapılan evlilikler de hızla artıyor. 2024 yılında 5 bin 923 yabancı damat ve 29 bin 115 yabancı gelin evlendi. En fazla yabancı damatlar Suriyeli, Alman ve Afgan erkeklerden oluşurken, en fazla yabancı gelinler Suriyeli, Özbek ve Faslı kadınlardan oluştu.

Boşanmanın Çocuklara Etkisi Büyük

Boşanma sürecinden en çok çocuklar etkileniyor. 2024 yılında 186 bin 536 çocuğun velayeti mahkeme tarafından anne veya babaya verildi. Çocukların yüzde 74,4’ü annelerine, yüzde 25,6’sı babalarına bırakıldı

Evlilikler çöküyor! TÜİK raporu, Türkiye’deki boşanma krizini gözler önüne serdi yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.