Munzur Üniversitesi öğrencisi Gülistan Doku’nun kayboluşunun üzerinden geçen altı yılın ardından, Tunceli Cumhuriyet Başsavcılığı’nın “cinayet” şüphesiyle derinleştirdiği soruşturma operasyonel bir safhaya geçti. 13 kişi hakkında verilen gözaltı kararlarının yankıları sürerken, dosyadaki “delil karartma” iddiaları yargının bir numaralı gündem maddesi haline geldi.

“ÖRTBASÇI FAİL” İDDİASI VE KESİN DELİL VURGUSU
Doku ailesinin avukatı Ali Çimen, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, dosyanın yıllarca neden çözümsüz kaldığına dair önemli bir ipucu verdi. Çimen, “üst düzey kamu görevlisi” olarak tanımladığı bir ismin, soruşturmayı manipüle ettiği veya engellediğine dair kanıtlara ulaştıklarını belirtti:”Yarın, yani 15 Nisan tarihinde; üst düzey kamu görevlisi olarak kodladığımız örtbasçı failin eyleminin bir bölümünü kesin delillerle paylaşmış olacağız.”

13 ŞÜPHELİ HAKKINDA “KASTEN ÖLDÜRME” SUÇLAMASI
Başsavcılığın son hamlesiyle birlikte, aralarında dönemin mülki amirleri ile doğrudan bağlantılı isimlerin de bulunduğu 13 kişi hakkında “kasten öldürme” ve “suç delillerini karartma” suçlamaları yöneltildi. Gözaltına alınan isimler arasında; Doku’nun erkek arkadaşı Zeinal Abarakov ve dönemin valisinin yakın çevresindeki isimlerin yer alması, soruşturmanın kapsamının mülki ve idari hiyerarşiye uzandığını gösteriyor.

ALTI YILLIK ARAYIŞ: BARAJ GÖLÜNDEN ADLİYE KORİDORLARINA
5 Ocak 2020’de kaldığı yurttan ayrıldıktan sonra sırra kadem basan Gülistan Doku için yürütülen ilk çalışmalar, genç kızın bir “intihar” senaryosuyla Uzunçayır Baraj Gölü’nde aranması üzerine yoğunlaşmıştı.

Deniz Kuvvetleri ve AFAD’ın katılımıyla baraj suyunun tahliye edilmesine kadar varan aylarca süren çalışmalardan hiçbir iz bulunamamıştı.

İlk günlerde ortaya çıkan görüntülerde, Doku’nun kaybolmadan hemen önce erkek arkadaşı tarafından zorla bir araca bindirilmeye çalışıldığı görülmüş, ancak dosya uzun süre bu yönde ilerlememişti.

Üst düzey kamu görevlisine ilişkin deliller açıklanacak yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.

VİTRİFİKSAYON (CAMLAŞTIRMA) DOKU BÜTÜNLÜĞÜNÜ KORUYOR

Geleneksel dondurma yöntemlerinin en büyük açmazı, hücre içindeki suyun buz kristallerine dönüşerek dokuyu parçalamasıydı. Bu nedenle bugüne kadar dondurulan biyolojik yapılar çözülme aşamasında ciddi hasar görüyor ve işlevlerini kaybediyordu. Alman araştırmacılar tarafından yeni geliştirilen “vitrifikasyon” (camlaştırma) yöntemi, bu sorunu kökten değiştiriyor. Özel kriyokoruyucu kimyasallar sayesinde hücre içi sıvı kristalleşmeden cam benzeri bir yapıya dönüşüyor ve böylece doku bütünlüğü korunuyor.

-196 DERECEYE KADAR SOĞUTULUYOR

Bu teknikle -196 dereceye kadar soğutulan beyin dokuları, uzun süre muhafaza edildikten sonra kontrollü şekilde çözüldüğünde sadece yapısal olarak değil, işlevsel olarak da ‘geri dönebiliyor.’ Nitekim deneylerde nöronların yeniden elektrik sinyali üretmeye başladığı ve sinir hücrelerinin birbirleriyle iletişim kurabildiği gözlemlendi.

BİLGİ İŞLEME KAPASİTESİ ZARAR GÖRMÜYOR

Uygulanan hassas ısıtma işleminin ardından elde edilen bulgular, bir ilk olarak tıp tarihine geçiyor. Araştırmanın en kritik noktası ise yalnızca hücrelerin hayatta kalması değil, öğrenme ve hafızanın temelini oluşturan sinaptik mekanizmaların da korunmuş olması. Hipokampus bölgesi üzerinde yapılan incelemeler, beynin sadece “donup çözülmediğini”, aynı zamanda bilgi işleme kapasitesini de kaybetmeden yeniden aktive olabildiğini ortaya koyuyor. Bu durum, bugüne kadar imkânsız kabul edilen bir eşiğin aşılmaya başladığını gösteriyor.

ORGAN NAKLİNDE ÇIĞIR AÇABİLİR

Son gelişmeler, insanların dondurulup yüzyıllar sonra uyandırılması fikri olan ‘kriyonejik uyku’ için erken bir dönem olduğunu gösterse de, bu gelişmeler çok uzak olunmadığına dair akılları kurcalıyor. Bilim insanlarına göre bu gelişme, “ölümsüzlük” tartışmalarından çok daha somut sonuçlar doğurabilecek bir kapıyı aralıyor. Özellikle canlı dokuların bozulmadan uzun süre saklanabilmesi, laboratuvar araştırmalarında devrim potansiyeli taşıyor. Aynı zamanda organ nakli bekleyen hastalar için organların daha uzun süre korunabilmesi ve nakil süreçlerinin daha esnek hale gelmesi mümkün görünüyor. Öte yandan bu ilerleme, insanları dondurup yüzyıllar sonra yeniden hayata döndürme fikrinin hala erken aşamada olduğunu da ortaya koyuyor. Ancak ilk kez bütün bir beyin dokusunun donduktan sonra yeniden elektriksel tepki verebilmesi, biyolojik sistemlerin tamamen kapanmadığını, uygun koşullar sağlandığında yeniden çalıştırılabileceğini gösteriyor.

Bu nedenle vitrifiye edilmiş bir beynin çözülme sonrası sadece hayatta kalması değil, aynı zamanda öğrenme ve hafıza kapasitesini koruması, biyoteknoloji ve tıp dünyasında yeni bir dönemin başlangıcı olarak görülüyor. Önümüzdeki süreçte bu teknolojinin, ağır travmalar sonrası beyin hasarını durdurmaktan, yaşamı geçici olarak duraklatma fikrine kadar uzanan çok geniş bir alanda tartışılması bekleniyor.

Organ naklinde yeni dönem: Camlaştırma deneyi! Dondurulan beyin yeniden canlandırıldı! yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.