BİSAM’ın Nisan 2026 raporuna göre, dört kişilik bir ailenin sağlıklı beslenebilmesi için gereken “açlık sınırı” 33 bin 369 liraya yükseldi. Eğitim, sağlık ve barınma gibi temel ihtiyaçları kapsayan “yoksulluk sınırı” ise 109 bin 630 lira olarak kaydedilerek tarihi bir zirveye ulaştı.

Türkiye’de hayat pahalılığı, hanehalkı bütçelerini temel gereksinimler noktasında zorlamaya devam ediyor. Birleşik Metal-İş Sınıf Araştırmaları Merkezi’nin (BİSAM), TÜİK verileri ve piyasa rayiçleri üzerinden hazırladığı son rapor, yaşam maliyetlerindeki dikey yükselişi tüm çıplaklığıyla gözler önüne serdi.

GÜNLÜK MUTFAK MALİYETİ BİN 100 LİRAYI AŞTI

Araştırma sonuçlarına göre, dört kişilik bir ailenin sadece biyolojik varlığını sürdürebilmesi için yapması gereken günlük harcama tutarı 1.112 lira olarak hesaplandı. Mutfak enflasyonunun lokomotifi niteliğindeki harf kalemleri ise şöyle sıralandı:Süt ve Süt Ürünleri: Sepetteki en büyük maliyet kalemini oluşturmaya devam ediyor.

Sebze ve Meyve: Mevsimsel etkilerle birlikte en yüksek fiyat artışının yaşandığı ikinci grup oldu.

Protein Grubu: Et, yumurta ve bakliyat ürünleri, toplam gıda harcamasındaki ağırlığını koruyor.

BİREYSEL BESLENME MALİYETLERİ ANALİZ EDİLDİ

BİSAM raporu, hane halkı içindeki bireylerin yaş ve cinsiyetine göre harcama farklarını da ayrıntılandırdı. Sağlıklı beslenme için yapılması gereken aylık asgari gıda harcaması tutarları şu şekilde kaydedildi:

15-18 Yaş Arası Genç: 9 bin 370 TL

Yetişkin Erkek: 9 bin 131 TL

Yetişkin Kadın: 8 bin 767 TL

4-6 Yaş Arası Çocuk: 6 bin 101 TL

“BESLENMEDE FIRSAT EŞİTSİZLİĞİ” UYARISI

Raporda, gıda fiyatlarındaki artışın sadece bir ekonomik veri olmadığı, aynı zamanda bir halk sağlığı sorunu haline geldiği vurgulandı. Özellikle gelişim çağındaki çocuklar ve gençlerin kritik besin gruplarına erişiminin zorlaştığına dikkat çekilirken; konut, ulaşım ve eğitim masraflarının da eklenmesiyle oluşan 109 bin 630 liralık yoksulluk sınırının, ortalama hane gelirlerinin çok üzerinde kaldığı ifade edildi.

Hayat pahalılığı vatandaşın belini büktü yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonu’nda 2026 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi’nin sunumunu yapan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, ekonomiye dair iyimser öngörülerde bulundu. Yılmaz, Türkiye’nin makroekonomik istikrarla “üst-orta gelir grubuna” kalıcı olarak yerleştiğini savunsa da, sokaktaki enflasyon ve eriyen alım gücü bu tabloyu yalanlıyor.

Kağıt üstünde zenginiz: Kişi başı gelir 17 bin dolar!

Yılmaz’ın sunumunda en dikkat çeken vaatlerden biri, kişi başına düşen milli gelirin yıl sonunda 17 bin 748 dolara (yaklaşık 620 bin TL) ulaşacağı iddiası oldu. Yılmaz, bu rakamla Türkiye’nin Dünya Bankası kriterlerine göre “yüksek gelirli ülkeler” arasına gireceğini öne sürdü.

Ancak bu “matematiksel zenginlik”, vatandaşın cebine yansımıyor. Gelir dağılımındaki adaletsizlik her geçen gün derinleşirken, milli gelirden aslan payını sermaye grupları alıyor; işçi, emekli ve memur ise enflasyon karşısında ezilmeye devam ediyor. Vatandaşın dolar bazında artan geliri, Türk Lirası’ndaki değer kaybı ve fahiş fiyatlar karşısında buharlaşıyor.

“Enflasyon düşüyor” iddiası, etiketlere yansımıyor

Dezenflasyon sürecinin “kalıcı istikrar zeminine” oturduğunu savunan Yılmaz, Kasım 2025 itibarıyla TÜFE’nin yüzde 31,1’e gerilediğini belirtti. Hedefin 2026’da enflasyonu yüzde 20’nin altına, 2027’de ise tek haneye indirmek olduğunu açıkladı.

Fakat iktidarın “düşüş” olarak sunduğu rakamlar, hayat pahalılığının sona erdiği anlamına gelmiyor. Fiyatlar artmaya devam ediyor, sadece artış hızı (baz etkisiyle) yavaşlıyor. Çarşıda, pazarda, markette etiketler her gün değişirken, Yılmaz’ın “fiyat istikrarı” vurgusu vatandaşa inandırıcı gelmiyor.

Emekliye “müjde” diye sunulan sefalet ücreti

Yılmaz, 2025 Temmuz itibarıyla en düşük memur maaşının 50 bin 503 TL, en düşük emekli aylığının ise 16 bin 881 TL olacağını öngördü. Açlık sınırının 30 bin TL’ye dayandığı bir ortamda, emekliye reva görülen bu rakamın “müjde” gibi sunulması tepki çekti. Milyonlarca emekli, bu rakamlarla kirasını bile ödeyemezken, iktidarın “refah payı” söylemleri havada kalıyor.

Bütçeden aslan payı kime?

Yılmaz’ın “istikrar bütçesi” dediği 2026 bütçesinde, vatandaşa ayrılan pay yine sınırlı kaldı. Sosyal konut için 100 milyar TL ayrılırken , savunma ve güvenlik harcamalarına 2 trilyon 155 milyar TL gibi devasa bir kaynak aktarılması dikkat çekti. Mahalli idarelere ayrılan payın artırılması ise yaklaşan yerel seçimler öncesi “seçim yatırımı” olarak yorumlandı.

İktidarın, “Türkiye büyüyor, zenginleşiyor” masalına karşın, vatandaşın gerçeği; ödenemeyen faturalar, kredi kartı borçları ve düşen alım gücü olmaya devam ediyor.

Vatandaşın cebi boş, Külliye’nin hesabı 17 bin dolar! yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.

Araştırmaya göre, Türkiye’de halkın en büyük sorunu açık ara ekonomik sıkıntılar. Vatandaşların yüzde 29,2’si hayat pahalılığını ülkenin en büyük sorunu olarak gösterirken, bunu yüzde 15,7 ile eğitim, yüzde 14 ile yoksulluk takip etti.

Yaşlılar Daha Mutsuz, Gençler Umutlu Ama…

TÜİK verilerine göre, 45-54 yaş grubundaki bireyler en büyük mutluluk kaybını yaşayan kesim oldu. Geçtiğimiz yıl yüzde 53,6 olan mutluluk oranı, 2024’te yüzde 46,5’e geriledi.

Öte yandan, gençler arasında nispeten umutlu bir tablo görülse de genel olarak gelecekten umutlu olduğunu söyleyenlerin oranı yüzde 64,3’e düştü.

Halkın Tek Mutluluk Kaynağı: Aileleri

Araştırmaya göre, halkın en büyük mutluluk kaynağı ne ekonomi ne de devlet politikaları oldu. Katılımcıların yüzde 72,9’u ailelerinin kendilerini mutlu ettiğini söyledi. Para ise mutluluk kaynakları arasında ancak yüzde 6,4 ile kendine yer bulabildi.

Ekonomik darboğazın giderek derinleştiğini ortaya koyan araştırma, Türkiye’de geçim sıkıntısının bireylerin yaşam kalitesini ve mutluluk seviyelerini doğrudan etkilediğini bir kez daha gözler önüne serdi.

TÜİK’in rakamları bile gizleyemedi: İnsanlar hayat pahalılığı yüzünden mutsuz! yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.