Ceza adaleti sisteminde “infazda eşitlik” ilkesini merkeze alan yeni bir yasal düzenleme için hazırlıklar hız kazandı. 2026 yılının ilk yarısında TBMM gündemine gelmesi beklenen çalışma, farklı suç türlerine uygulanan farklı infaz rejimlerini tek bir standartta buluşturmayı amaçlıyor. Türkiye Gazetesi’nin aktardığı kulis bilgilerine göre; mevcut sistemdeki karmaşık yapının sadeleştirilmesi ve toplum vicdanını yaralamayan suçlar için “yarı yarıya” infaz modeline geçilmesi planlanıyor. AK Parti’nin hukukçu kadroları, çalışmanın üç aşamalı bir çerçevede ele alınacağını, ilk etapta ise farklı suç türlerine uygulanan infaz sürelerinin eşitlenmesinin hedeflendiğini ifade ediyor.

SÜRELER EŞİTLENECEK

AK Parti kaynakları, “Adli suçlarda mahkûmlar cezasının yarısını cezaevinde geçirdikten sonra şartlı salıverilmeden yararlanabiliyor. Terör suçlarında süre dörtte üçe kadar, diğer bazı suçlar bakımından ise üçte ikiye kadar çıkıyor. Yapılacak düzenleme ile infaz sürelerinin eşitlenmesi öngörülüyor. Ancak, kadın, çocuk, anne-baba, kardeş katilleri, taciz ve tecavüzcüler gibi toplum vicdanını rahatsız eden suçlar için ise daha yüksek infaz süresi olması planlanıyor” değerlendirmesinde bulundu. Aynı suçu işleyip benzer cezalar alan hükümlülerin, farklı tarihlerde yargılanmaları nedeniyle değişik infaz rejimlerine tabi tutulmasının ceza adaletine zarar verdiği görüşü dile getiriliyor.

% 50’SİNİ YATAN ÇIKACAK

Söz konusu düzenlemenin yasalaşması hâlinde, 10 yıl hapis cezası alan bir hükümlü 5 yıl cezaevinde kaldıktan sonra kalan süresini denetimli şekilde dışarıda geçirebilecek. Ayrıca hâlihazırda cezasının yüzde 50’sini tamamlayan hükümlüler için de tahliye yolu açılmış olacak.

İYİ HALE BAKILACAK

Cezaevi İdare ve Gözlem Kurullarının süreçte vereceği iyi hâl değerlendirmeleri de karar için etkili olacak. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Adalet Bakanlığı arasında yapılan istişarelerde kararların objektif şekilde alınması konusu gündeme geldi. Yeni yapılması planlanan değişiklikle beraber cezaevi gözlem kurullarının işleyişine yönelik düzenlemeler yapılacak.

HÜKÜMLÜ SIKI DENETİME ALINACAK

Bu çerçevede, suçun niteliğine uygun özel bir denetim sistemi devreye alınacak. Gözlem kurullarında görev yapan psikolog, pedagog ve psikiyatri uzmanlarının rolü güçlendirilecek. Böylece hükümlülerin gerçek anlamda pişmanlık duyup duymadığı, tahliye sonrası yeniden suç işleme riski taşıyıp taşımadığı ve topluma uyum sağlayıp sağlayamayacağı daha sağlıklı biçimde değerlendirilecek. Topluma uyum gösterebileceği tespit edilenler, şartlı salıverme hükümlerinden faydalanabilecek. Üçüncü aşamada ise, şartlı salıverme kapsamında kalan cezalarını cezaevi dışında tamamlayacak kişilerin izlenmesine yönelik düzenlemeler hayata geçirilecek. Bu süreçte, söz konusu kişilere ve ailelerine psikolojik destek başta olmak üzere gerekli tüm destekler sağlanacak. İstihdam imkânları oluşturulacak, mesleki eğitim desteği verilecek. Böylece bu kişilerin yeni bir yaşam kurmaları ve topluma kazandırılmaları hedeflenecek.

İnfazda yasasında yeni düzenleme… yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.

Verilere göre, toplam mahpus sayısının 346 bin 442’si hükümlü, 56 bin 618’i ise tutuklu durumda. Bu rakamlar, cezaevlerindeki kapasite sorununun giderek derinleştiğini gözler önüne seriyor. Hükümlülerin sayısı artarken, tutuklu yargılamaların yaygınlaşması da eleştiri konusu.

Kadınlar ve Çocuklar da Artıyor: 4 Binin Üzerinde Çocuk Cezaevinde

Cezaevlerinde 17 bin 712 kadın ve 4 bin 11 çocuk bulunuyor. Bu çocukların 2 bin 750’si tutuklu, bin 261’i ise hükümlü statüsünde. Özellikle tutuklu çocuk sayısının yüksek oluşu, insan hakları örgütlerinin tepkisine neden oluyor. Kadın mahpusların da büyük kısmı hükümlü statüsünde.

Cezaevleri, Ülke Nüfuslarını Geride Bıraktı

Türkiye’deki cezaevi nüfusu; San Marino (34 bin), Liechtenstein (39 bin), Andorra (79 bin) ve İzlanda (390 bin) gibi ülkelerin toplam nüfusundan daha fazla. Bu durum, ceza adaleti sisteminin uluslararası ölçekte de dikkat çekmesine neden oluyor.

Af ve Reform Tartışmaları Yeniden Alevlendi

PKK’nın silah bırakma açıklamasının ardından yeniden gündeme gelen af talepleri, cezaevlerinin doluluk oranıyla birlikte yeniden tartışma konusu oldu. Hukukçular, sürdürülebilir bir infaz sistemi için yapısal reformların elzem olduğunu savunuyor.

Cezaevleri ağzına kadar doldu: Rekor kırıldı! yazısı ilk önce Milli Nizam üzerinde ortaya çıktı.