Türkiye, 2026 yılının ekim ayında uzun yıllardır görülmeyen ölçekte yağış aldı. Ülke genelinde hesaplanan ortalama yağış miktarı 96,4 milimetreye ulaşırken, bu değer son 16 yılın en yüksek ekim ayı yağışı olarak kayıtlara geçti. Yağıştaki güçlü artış yalnızca önceki yılla yapılan karşılaştırmada değil, 1991-2020 dönemini kapsayan iklim normallerine göre de belirgin biçimde ortaya çıktı. Sonuçlar, sonbaharın ikinci ayında Türkiye’nin büyük bölümünde alışılmışın oldukça üzerinde yağışlı bir tablonun yaşandığını gösterdi.
Yağış miktarı normalin neredeyse iki katına ulaştı
Ekim ayı için Türkiye’nin uzun yıllar ortalaması 49,4 milimetre seviyesinde bulunuyor. 2025 yılının aynı ayında ise ülke ortalaması 53,5 milimetre olarak ölçülmüştü. Bu yıl kaydedilen 96,4 milimetrelik değer, mevsim normaline göre yüzde 95, geçen yılın ekim ayına göre yüzde 80 artış anlamına geliyor. Yağışlı gün sayısı da dikkat çekici biçimde yükseldi. Türkiye genelinde ekim ayında ortalama 13,5 gün yağış görülürken, 1991-2020 döneminin ekim ayı normali 7,9 gün olarak hesaplanıyor.
Veriler, artışın ülkenin tamamına eşit biçimde dağılmadığını da ortaya koydu. Karadeniz Bölgesi genelinde yağışlar normal seviyelere yakın gerçekleşirken, diğer altı coğrafi bölgede normallerin üzerine çıkıldı. Akdeniz, Doğu Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgeleri son 66 yılın en yüksek ekim yağışlarına ulaştı. Marmara’da son 16 yılın, Ege’de ise son 15 yılın en yüksek ekim ayı seviyesi görüldü.
Akdeniz ve Güneydoğu’da güçlü artış
Akdeniz Bölgesi’nde ekim ayı yağışı 154,2 milimetre olarak ölçüldü. Bölgenin 48,7 milimetrelik normaliyle karşılaştırıldığında artış yüzde 100’ün oldukça üzerine çıktı. Güneydoğu Anadolu’da 33,8 milimetrelik normale karşılık 106,6 milimetre, Doğu Anadolu’da ise 45,5 milimetrelik normale karşılık 112,7 milimetre yağış kaydedildi. Marmara’nın bölgesel ortalaması 127 milimetreye ulaşırken, Ege’de 80,1, İç Anadolu’da 49,1 milimetre yağış hesaplandı.
Yağış haritasında bazı merkezler daha da belirgin şekilde öne çıktı. Çanakkale’den Muğla ve Antalya’ya, Mersin’den Adana ve Kahramanmaraş’a, Elazığ’dan Diyarbakır ve Şanlıurfa’ya uzanan geniş bir kuşakta yer yer normalin dört katını aşan değerler görüldü. Mersin’de aylık yağış normalin beş katından fazla gerçekleşti. İl geneli ölçümlerinde en yüksek miktar 214,6 milimetreyle Kocaeli’de, en düşük miktar ise 26,2 milimetreyle Yozgat’ta kaydedildi.
Aynı ay içinde iki farklı tablo yaşandı
Ülke ortalamasındaki güçlü artışa rağmen bazı bölgelerde yağış azlığı sürdü. Edirne’nin kuzeyi ile Bartın, Samsun, Amasya, Yozgat, Tokat ve Kayseri çevrelerinde, ayrıca Doğu Karadeniz kıyılarının bazı kesimlerinde normalin yüzde 40’tan fazla altında değerler görüldü. Trabzon’da azalma yüzde 58’e ulaştı ve kent son 46 yılın en düşük ekim ayı yağışını yaşadı. Bu durum, Türkiye ortalamasındaki yüksek değerin yerel su dengesi bakımından her yerde aynı sonucu doğurmadığını gösterdi.
Mersin, Elazığ, Adıyaman, Adana, Tunceli, Bingöl, Diyarbakır, Muğla, Denizli ve Kahramanmaraş’ta son 66 yılın en yüksek ekim yağışları kayda geçti. Şanlıurfa’da son 39, Erzincan, Karaman ve Malatya’da son 38, Gaziantep’te son 30 yılın en yüksek seviyesine ulaşıldı. Hatay ve Kilis’te 29 yıllık, Antalya, Burdur, Isparta, Mardin ve Osmaniye’de ise 20 yıllık ekim ayı rekorları görüldü.
Su kaynakları için fırsat, kentler için uyarı
Yağış miktarındaki artış; baraj havzaları, yer altı su kaynakları ve tarımsal üretim açısından yakından izlenecek bir gelişme olarak öne çıkıyor. Ancak aylık toplamın yükselmesi, yağışın her zaman toprağa ve rezervlere verimli biçimde aktarıldığı anlamına gelmiyor. Kısa sürede yoğunlaşan yağışlar yüzey akışını hızlandırabiliyor, şehirlerde su baskını ve taşkın riskini artırabiliyor. Bu nedenle yalnızca toplam miktarın değil, yağışın süresi, şiddeti ve havzalara dağılımının da değerlendirilmesi gerekiyor.
Ekim tablosu, Türkiye’de iklim koşullarının bölgeden bölgeye ne kadar keskin farklılaşabildiğini bir kez daha gösterdi. Bir tarafta uzun yılların en yüksek değerlerine ulaşan iller, diğer tarafta ciddi düşüş yaşayan merkezler bulunuyor. Yayımlanan rakamların ilk ölçümlere dayandığı ve nihai kalite kontrol süreçlerinin ardından küçük değişiklikler gösterebileceği de belirtiliyor. Buna rağmen genel görünüm açık: 2026’nın ekim ayı, Türkiye’nin yakın dönem yağış kayıtlarında belirgin bir dönüm noktası oldu.
