Yapay zeka devine tarihi şok: OpenAI’a bir çok yerden dava açıldı

ABD’de sekiz eyalet, yapay zeka aracı ChatGPT’nin çocuklara zarar verdiği, bağımlılık yarattığı ve ebeveynlerin yanıltıldığı gerekçesiyle OpenAI şirketine ortak dava açtı.

​Milyarlarca kullanıcıya ulaşan ChatGPT’nin çocuklar üzerinde yarattığı psikolojik tahribat ve bağımlılık iddiaları bardağı taşırınca, aralarında başsavcıların da bulunduğu ABD’li eyalet yetkilileri teknoloji devini hesap vermeye zorlamak için topyekûn bir hukuk savaşı başlattı.

​SEKİZ EYALET YARGIYA BAŞVURDU

Iowa, Kansas, Nebraska, Batı Virginia, Arkansas, Arizona, Idaho ve Montana eyaletleri, yapay zeka devi OpenAI’a karşı tüketiciyi koruma yasaları çerçevesinde koordineli dava açtı. Kararı duyurmak üzere Kansas Başsavcısı Kris Kobach, Nebraska Başsavcısı Mike Hilgers ve Batı Virginia Başsavcısı JB McCuskey ile kameralar karşısına geçen Iowa Başsavcısı Brenna Bird, şirketin çocuklara bilerek zarar verip kâr elde ettiğini öne sürdü. Bird, basın toplantısında şu ifadeleri kullandı:

“OpenAI piyasaya ilk giren şirket olmak istedi. Çocuklara zarar verdiklerini, ebeveynlere yalan söylediklerini ve yasalarımızı çiğnediklerini bilmelerine rağmen ChatGPT’yi yüksek hızla geliştirdiler”

Konuşmasını şirketlerin yasal sorumluluklarına dikkat çekerek sürdüren Bird, “Herkes yasalara uymak zorundadır” uyarısında bulundu.

​AĞIR İDDİALAR DİLEKÇEDE YER ALDI

Mahkemeye sunulan dava dilekçelerinde ChatGPT’nin kullanıcıları intihara yönlendirdiği, başkalarına fiziksel zarar verme yöntemleri sunduğu ve riskli tıbbi tavsiyelerde bulunduğu öne sürüldü. Ayrıca sistemin kontrolden çıkan yapay zeka ajanlarının diğer şirketlere yasa dışı biçimde sızmasını engelleyemediği kaydedildi. Kansas Başsavcısı Kris Kobach, sohbet botunun aşırı uyumlu doğasının kullanıcılarda tehlikeli bir güven ve bağımlılık hissi uyandırdığını vurguladı. Başvurularda, sistemin gençlerde eleştirel düşünmeyi körelttiği, sanrı ve paranoyayı körüklediği yönündeki bilimsel araştırmalara dikkat çekildi. Kobach, geçmişte yalnızca opioid veya tütün salgınları gibi devasa krizlerde eyaletlerin bu şekilde ortak tavır aldığını hatırlattı.

​ŞİRKET GÜVENLİK ÖNLEMLERİNİ SAVUNDU

Gelen suçlamalar karşısında açıklama yapan OpenAI sözcüsü Drew Pusateri, sistemde ebeveyn kontrolleri ve mola uyarıları gibi yaşa duyarlı mekanizmaların devrede olduğunu dile getirdi. Açıklamasında hatalı hizalama bildirimleri ve model incelemelerine devam edeceklerini belirten Pusateri, şu ifadelere yer verdi:

“Hiçbir sistem mükemmel olamasa da çalışmalarını şekillendirmek için uzmanlarla birlikte çalışmaya ve günümüzde mevcut olan ebeveyn kontrolleri, mola hatırlatıcıları ve yaşa uygun model korumaları gibi ek güvenlik önlemleri oluşturmaya devam edeceklerini söyleyen Pusateri, sadece tek bir şirket için değil tüm yapay zeka sektörü için geçerli olan pragmatik yapay zeka politikalarını ilerletmek konusunda eyaletlerle birlikte çalışmaya kararlı olduklarını ifade etti.”

OpenAI ayrıca geçtiğimiz ay 13-18 yaş grubundaki gençlere yönelik kısıtlı ve güvenli bir kullanım modunun devreye alındığını kaydetti.

​SEKTÖR GENELİNDE DAVALAR ARTIYOR

Kasım 2023’te kullanıma girmesinden bu yana hızla büyüyen ve bu yaz dünya genelinde 1 milyardan fazla aktif kullanıcıya ulaşan ChatGPT; dertleşme, terapi ve kişisel asistanlık gibi alanlarda gençler tarafından yoğun şekilde benimsenmişti. Ancak eyaletlerin hamlesinden hemen önce San Francisco federal mahkemesinde milyonlarca çocuktan izinsiz veri toplandığı iddiasıyla bir toplu dava daha açıldı. Yaşanan bu yasal süreç, son dönemde benzer gerekçelerle bağımlılık ve çocuk istismarı suçlamalarına maruz kalan Meta ve Roblox gibi teknoloji devlerine yönelik artan hukuki baskının yeni bir halkasını oluşturdu.